
Grondwater is voor iedereen van groot belang. Grondwater wordt gebruikt voor de drinkwatervoorziening en industrie, maar ook voor de akkerbouw en veeteelt (beregening, drinkwater voor vee). Bij de aanleg van gebouwen of infrastructuur moet vaak tijdelijk het grondwater worden verlaagd om het werk droog uit te kunnen voeren.
Verder is het grondwater niet overal schoon. Soms is een sanering noodzakelijk waarbij het grondwater wordt opgepompt en gereinigd. Het oppompen en soms weer terugbrengen van grondwater kan gevolgen hebben voor het grondwaterpeil, zo kan een te lage of te hoge grondwaterstand schade aanbrengen aan landbouwgrond, natuurgebieden, infrastructuur en bebouwing of gevolgen hebben voor andere grondwateronttrekkingen.
Door de nieuwe Waterwet, die met ingang van 22 december 2009 van kracht is geworden, is de verdeling van de bevoegdheden tussen provincie en waterschap als volgt:
In de Waterwet zijn regels gesteld voor het gebruik van grondwater. Om het operationeel beheer goed uit te kunnen voeren, heeft het waterschap de regels uit de Waterwet nader gespecificeerd in de Keur Waterschap Vallei & Eem 2009. Het uitgangspunt van deze regels is dat verantwoord omgegaan moet worden met grondwater. Het is daarom verboden om zonder watervergunning grondwater aan de bodem te onttrekken of water te infiltreren.
In een watervergunning worden eisen opgenomen om het grondwater te beschermen, maar ook om nadelige effecten op grondwaterbeschermingsgebieden, bestaande grondwaterverontreinigingen en natuurgebieden te voorkomen. In een aantal gevallen kan met een melding worden volstaan.
Met behulp van het onderstaande schema kunt u bepalen of voor een grondwateronttrekking een watervergunning van het waterschap nodig is, of dat een melding bij het waterschap moet worden ingediend of dat de provincie bevoegd gezag is.

Grondwaterschema grote versie (pdf)
Vaak moet het onttrokken grondwater ook worden geloosd, bijvoorbeeld bij bronbemalingen en grondwatersaneringen. Afhankelijk van de herkomst, de hoeveelheid en de samenstelling van het water gelden hiervoor verschillende wijzen van afhandelingen, elk met hun eigen procedures en termijnen en mogelijk zelfs verschillende bevoegde gezagen. Hier vindt u meer informatie over het lozen van dit water.
De artikelen 4.8 en 4.9 van de De Keur Waterschap Vallei & Eem 2009 zijn van toepassing op het onttrekken van grondwater en infiltreren in de bodem.
Voor het aanvragen van een watervergunning voor het onttrekken van grondwater of infiltreren van water in de bodem gebruikt u het landelijke aanvraagformulier De vragen in de onderdelen O1, O2 en A4 moeten hiervoor ingevuld worden. Als de lozing plaatsvindt op een watergang, vul dan ook de vragen A1 en A5 in.
De wettelijke proceduretijd voor een watervergunning voor het onttrekken van grondwater of infiltreren in de bodem bedraagt 6 maanden na ontvangst van de definitieve aanvraag. Om te voorkomen dat de gegevens onvoldoende zijn om uw aanvraag te kunnen beoordelen is het beter om vooraf overleg te voeren of een conceptaanvraag op te sturen. De watervergunning wordt ter inzage gelegd, zodat belanghebbenden hun zienswijze kunnen indienen of in beroep kunnen gaan.
Voor het indienen van een melding voor het onttrekken van grondwater of infiltreren van water in de bodem kunt u gebruik maken van het Waterwet meldingsformulier voor grondwateronttrekkingen en lozingen. Door gebruik van dit formulier wordt de melding in voorkomende gevallen gelijk aangemerkt als een melding in het kader van aan bronneerders verleende (paraplu)lozingsvergunningen en/of in het kader van het 'Besluit lozen buiten inrichtingen'.
Indien geloosd wordt vanuit een inrichting dient voor de lozing ook een melding ingediend te worden via de Activiteitenbesluit Interne Module (AIM) (http://aim.vrom.nl).
Ook kunt u het landelijk aanvraagformulier Watervergunning gebruiken. De vragen in de onderdelen O1, O2 en A4 moeten hiervoor ingevuld worden. De bijlagen in onderdeel A4 hoeven niet bijgesloten te worden. Als de lozing plaatsvindt op een watergang, vul dan ook de vragen van de onderdelen A1 en A5 in.
Een melding moet uiterlijk 10 werkdagen voor aanvang van de onttrekking door het waterschap zijn ontvangen. Na beoordeling stuurt het waterschap bij onttrekkingen met een waterbezwaar groter dan 12.000m3 een acceptatiebrief en worden de gegevens opgenomen in het grondwaterregister.
Vindt een onttrekking plaats in een drinkwaterbeschermingsgebied, een natuurgebied of een mogelijke locatie met een bodemverontreiniging neem dan ook contact op met de provincie.
Voor de situaties, aangegeven in bovenstaand schema, waarbij een vrijstelling van toepassing is omdat de onttrekking of infiltratie kleiner dan 12.000 m3/jaar is, en voor tijdelijke onttrekkingen of infiltraties van in totaal minder dan 12.000 m3, hoeft u voor de onttrekking geen melding in te dienen of een watervergunning aan te vragen. Vindt een onttrekking plaats in een drinkwaterbeschermingsgebied, een natuurgebied of een mogelijke locatie met een bodemverontreiniging neem dan ook contact op met de provincie.
Als meer dan 12.000 m3 grondwater per jaar wordt onttrokken, moet een registratie bijgehouden worden. Bij vergunningen zal de wijze van meten en registreren in de vergunning worden opgenomen. Voor alle situaties waarbij volstaan kan worden met een melding zijn de volgende regels van toepassing:
Voor een melding of een watervergunning, waarvoor Waterschap Vallei & Eem bevoegd gezag is, worden geen leges in rekening gebracht.
Wel moet u voor het onttrekken (en lozen) van grondwater rekening houden met de volgende heffingen en belastingen:
Schade aan een onroerend goed die door het onttrekken van grondwater met een vergunning ontstaat, dient – voor zover dit redelijk is - door de onttrekker van grondwater te worden vergoed. Om te kunnen vaststellen of en in hoeverre schade door de grondwateronttrekking is veroorzaakt, kunnen mogelijk gedupeerden bij de provincie verzoeken een onderzoek in te stellen.
Als u het onttrokken grondwater wilt lozen op oppervlaktewater, dan vindt u hier meer informatie.
Als u activiteiten op, in of bij een watergang, dijk of bergingsgebied uitvoert, dan vindt u hier meer informatie
Als u meer wilt weten over het aanvragen van een watervergunning of het indienen van een melding, kunt u contact opnemen met:
Inspecteurs van het waterschap controleren of de onttrekking plaatsvindt volgens de voorschriften uit de watervergunning. Meer info vindt u hier
Waterschap Vallei & Eem is vanaf 1 januari 2013 offcieel samengegaan met Waterschap Veluwe als Waterschap Vallei en Veluwe. Deze website wordt niet verder geactualiseerd.